De afgelopen jaren zijn Fransen hun consumptiegewoonten gaan diversifiëren. Ze laten de traditionele wijn, het symbool van het land, steeds vaker links liggen en richten zich op een snelgroeiende markt: die van bier, en dan vooral ambachtelijk bier.
De ontwikkeling van talrijke ambachtelijke brouwerijen in alle Franse regio's gedurende de afgelopen vijftien jaar heeft een markt op zijn kop gezet die tot dan toe werd gedomineerd door grote internationale groepen.
De biermarkt wereldwijd en in Frankrijk
De biermarkt is een wereldwijde markt die meer dan 300 miljard dollar vertegenwoordigt. Wereldwijd wordt er namelijk jaarlijks meer dan 200 miljard liter bier gedronken. Sinds 2014 is er sprake van een stijgende trend.
In Frankrijk bedraagt het gemiddelde bierverbruik 32 liter per jaar en per inwoner, en ook dat cijfer stijgt. De sector is goed voor meer dan 64.000 banen. Frankrijk is het grootste producerende land van brouwersgerst in Europa, de grootste moutexporteur ter wereld en een belangrijke ontdekker van bieren in het algemeen. Het land staat op de 8e plaats van bierproducenten in Europa, met 28% export naar het continent.
De grootdistributie en grote industriële producenten zijn goed voor driekwart van de verkopen in cafés, hotels en restaurants. Particulieren laten industrieel bier echter steeds vaker links liggen en kiezen voor ambachtelijke bieren van brouwerijen uit hun regio. Sinds ongeveer tien jaar blijft ambachtelijk bier marktaandeel winnen: in 2020 steeg het bijvoorbeeld van 7 naar 8% van de totale markt.
Enthousiasme voor ambachtelijk bier
De Franse biermarkt werd voornamelijk door industrieel bier aangevoerd, maar beleeft dankzij het enthousiasme van consumenten voor ambachtelijk bier en regionale brouwerijen een ware opleving. De nieuwe verwachtingen van consumenten - meer kwaliteit en smaak, maar ook made in France en lokaal geproduceerd - zetten industrieel bier en de bijbehorende markt in de schaduw. Ambachtelijke bieren willen namelijk lokaal zijn, een weerspiegeling van hun terroir, en unieke, karakteristieke smaken onthullen.
Daarnaast zijn consumenten op zoek naar een kwalitatievere drank, bereid met natuurlijke grondstoffen uit de regio (gerst, tarwe, hop en haver) en niets meer. De trend om lokaal te consumeren en beter te eten (consumeren), die al enkele jaren zichtbaar is, heeft ook zijn weg gevonden naar de biermarkt. De verschillende brouwmethoden van brouwerij tot brouwerij en van regio tot regio maken het bovendien mogelijk om een zeer uiteenlopend aanbod aan bieren te proeven.
Producenten van gerst en hop
Frankrijk beschikt over ideale klimatologische omstandigheden voor de teelt van gerst en hop. Het land is momenteel de op één na grootste exporteur van brouwersgerst ter wereld, met een productie van 3,6 miljoen ton gerst in 2018, geteeld op meer dan 1,6 miljoen hectare.
De ontwikkeling van het Franse brouwerijlandschap in de afgelopen vijftien jaar en de groei van de markt hebben sterk bijgedragen aan de toegenomen vraag naar Franse hop en aan de wens van ambachtelijke brouwerijen om lokaal in te kopen.
De hopsector was voornamelijk geconcentreerd in de Elzas en in het noorden van het land. De sector was vooral op export gericht, maar richt zich geleidelijk opnieuw op de binnenlandse markt. Sinds enige tijd zien we in heel Frankrijk een sterke groei van hopvelden. Inmiddels bestaat er een brancheorganisatie voor hopbrouwers. Ook de biologische hopteelt heeft haar intrede gedaan om tegemoet te komen aan de steeds grotere marktvraag naar biologisch bier.
De explosieve groei van het aantal brouwerijen in Frankrijk
Tot in de jaren 70 waren standaardbieren goed voor maar liefst 70% van het volume. Vandaag vertegenwoordigen ze nog slechts 20% en nemen ze gemiddeld met 6 tot 8% per jaar af. In de jaren 80 veranderde de opkomst van speciale bieren, gevolgd door bijzondere en ambachtelijke bieren, de biermarkt ingrijpend.
In amper 30 jaar is de brouwerijsector gegroeid van ongeveer dertig brouwerijen naar meer dan duizend. In 2007 waren er in Frankrijk 200 ambachtelijke brouwerijen. Sinds 2013 komen er jaarlijks ongeveer honderd bij. Vandaag telt Frankrijk meer dan 2.000 microbrouwerijen.
Deze brouwerijen zijn geografisch zeer divers verspreid. Ze zijn in absoluut alle Franse regio's te vinden (Noord-Frankrijk, Elzas, Bretagne, Zuidwesten, Bourgondië, Provence...). Deze nieuwe brouwers zijn jong en geven bier een nieuw gezicht: moderner en milieuvriendelijker.
Een grote diversificatie die consumenten aantrekt
Wanneer we bierproeverijen bezoeken, zien we dat ambachtelijke bieren in de meerderheid zijn. Ambachtelijke bieren zorgen voor een grotere diversiteit aan assortimenten, smaken en aroma's. Dankzij deze diversiteit spreekt Frans bier een zeer breed publiek aan. Industriële producenten proberen hun aanbod daarom eveneens te diversifiëren. Toch zullen zij ambachtelijke brouwerijen nooit kunnen evenaren op het gebied van kwaliteit, gezelligheid en de unieke smaken van de bieren die daar worden gebrouwen.
Industriële producenten hebben ook hun communicatie en reclame aangepast om in te spelen op de nieuwe wensen van consumenten. Ze proberen een kwaliteitsimago tegen een lage prijs uit te stralen, terwijl hun productie niet ambachtelijk is. Bieren van ambachtelijke brouwerijen bevatten namelijk altijd ingrediënten van betere kwaliteit (hop, mout, gerst...), wat culinair gezien een voordeel is, vooral bij combinaties van gerechten en bier. Ook deze productkwaliteit zorgt ervoor dat het grote publiek steeds meer ambachtelijke bieren drinkt.
De Franse biermarkt is de afgelopen 5 jaar met 1,8% gegroeid in cafés en restaurants, met 4,2% in totaal volume en met 5% in de voedingssector. Het is een markt die wordt aangevoerd door kwaliteitsbieren: speciale, premium- en ambachtelijke bieren vertegenwoordigen twee derde van het marktvolume. De ontwikkeling van Franse, regionale, fruitige en zelfs alcoholvrije ambachtelijke bieren is in volle gang, net als de groei van het klantenbestand. Bovendien is de biermarkt stabiel en voorspelbaar. Bier kan het hele jaar door en in elk seizoen worden gedronken: om in de zomer verkoeling te brengen of in de winter voor wat extra warmte. Het past ook bij elke gelegenheid: tijdens feestdagen, als aperitief, 's avonds of tijdens de lunchpauze.
Zin om ambachtelijke bieren uit Bourgondië te proeven?
Bent u op zoek naar een innovatieve teambuildingactiviteit voor uw bedrijf en uw medewerkers? Bij Domaine du Goût bieden we u een unieke proeverij van ambachtelijke bieren uit Bourgondië, begeleid door een van onze gespecialiseerde sommeliers. Ontdek ons aanbod vandaag nog en beleef een uniek proefmoment!
