Een wijn proeven en beschrijven is niet eenvoudig! Het is vooral de kunst om je gevoel en de sensaties die de aroma’s en texturen oproepen, over te brengen. Proeven is dus vrij subjectief en persoonlijk, omdat het gebaseerd is op onze eigen ervaring. Het is namelijk niet omdat je vriend vindt dat de wijn naar vijg smaakt, dat jij het daarmee eens bent. Het belangrijkste is dat je kunt uitleggen waarom je een wijn wel of niet lekker vindt. Door regelmatig te proeven, zul je je smaak, je zintuigen en je woordenschat verfijnen om een echte proefexpert te worden!
Zorg voor de juiste omstandigheden
Een proeverij vraagt veel van onze zintuigen. Om een wijn te proeven hebben we onze ogen, neus en mond nodig. Als je bijvoorbeeld verkouden bent en je neus verstopt is, raden we je niet aan een proeverij te organiseren. Ook is het bekend dat bepaalde voedingsmiddelen de smaak kunnen beïnvloeden, vooral sterk smakende producten. Daarom is het niet aan te raden om koffie te drinken voor een proeverij. Het beste moment om een wijn te proeven is voor de lunch of het avondeten, wanneer de zintuigen extra alert zijn.
Om dit moment optimaal te benutten, ga je zitten op een goed verlichte, temperatuurgereguleerde plek zonder geur. Voor het glas raden we tulpenvormige glazen aan. Deze vorm laat de aroma’s van de wijn goed tot ontwikkeling komen dankzij de opening die het contact met de lucht bevordert. Het smallere bovenste deel houdt de aroma’s vast zodat je er volop van kunt genieten. Om de aroma’s te maximaliseren, vul je het glas tot aan het breedste deel zodat de wijn goed in contact komt met de lucht. Houd je glas altijd bij de steel vast, anders kan je hand de wijn opwarmen.
Moet je een wijn karafferen?
Over het algemeen wordt aangeraden jonge wijnen te karafferen om ze te beluchten en zo de aroma’s te versterken. Het ideale moment is een uur voor het serveren, dan is de wijn op zijn best. Vermijd echter het karafferen van te oude jaargangen, want het contact met zuurstof kan hun aroma’s vernietigen.
Proef op de juiste temperatuur
De ideale serveertemperatuur voor wijn ligt tussen 7 en 12 graden voor witte wijn, en tussen 14 en 19 graden voor rode wijn. Over het algemeen is het beter om wijn iets kouder dan te warm te serveren, omdat wijn snel opwarmt in het glas.
De volgorde van proeven
Men zegt vaak dat je eerst jonge wijnen moet serveren en daarna oude, of eerst witte en dan rode wijnen. Deze regels werken meestal, maar hoeven niet strikt gevolgd te worden. Je kunt bijvoorbeeld prima een witte wijn aan het einde van de maaltijd met kaas serveren, nadat je rode wijn bij het vlees hebt gedronken.
Het beste is om de volgorde van de wijnen te bepalen op basis van hun body en kracht. Begin met frisse, levendige wijnen en bouw op naar krachtigere wijnen, eindigend met zoete wijnen.
De stappen van het proeven
Om een wijn te leren proeven, doorloop je drie belangrijke stappen waarbij je je zintuigen gebruikt: kijken, ruiken en proeven. Hé, is dat niet het logo van Domaine du Goût?
Kijken
Met ons zicht analyseren we de kleur van de wijn, ook wel de 'robe' genoemd. De kleur kan iets zeggen over de leeftijd of de body van de wijn. Die kan licht, gemiddeld of intens zijn. Wist je dat de kleur verandert met de tijd?
Bij rode wijnen duidt een paarse kleur op een jonge wijn. Oudere wijnen hebben eerder bruine tinten. Rode wijnen kunnen variëren van paars tot robijnrood, of van granaat tot bruin.
Bij witte wijnen heeft een jonge wijn groene reflecties en is hij heel licht. Een oudere witte wijn wordt amberkleuriger en donkerder. De kleuren van witte wijn variëren van citroen, goud, amber tot bruin.
Voor roséwijnen betekent een paarse kleur dat de wijn jong is, terwijl een oranje tint duidt op een oudere wijn.
Om de kleur goed te analyseren, kantel je het glas tegen een witte achtergrond en let je op de reflecties.
Ruiken
Het ruiken gebeurt in twee stappen. De eerste neus is het ruiken van de wijn zonder hem te beluchten (dus zonder het glas te bewegen). Met deze zwakkere geur kun je eventuele gebreken opsporen, zoals de geur van een kurk.
Daarna volgt de tweede neus. Je belucht de wijn door hem zachtjes in het glas te draaien zodat hij opent. De aroma’s komen dan beter tot hun recht door de beluchting.
Er zijn drie soorten aroma’s in wijn:
- Primaire: afkomstig van de druivensoort waar de wijn van gemaakt is.
- Secundaire: ontstaan tijdens de fermentatie.
- Tertiaire: ontstaan tijdens de rijping, bijvoorbeeld in eikenhouten vaten. Deze geven geroosterde of kruidige aroma’s.
Ruik je wijn meerdere keren om alle aroma’s en nieuwe geuren die met de tijd en luchtcontact ontstaan, te ontdekken. Als je meerdere aroma’s kunt herkennen, is de wijn ‘open’. Anders is hij ‘gesloten’.
Probeer in eerste instantie niet meteen specifieke aroma’s te vinden, maar richt je op families. Is je wijn bloemig? Fruitig (rode vruchten, groene vruchten, citrus)? Kruidig (vanille, kaneel)? Minerale tonen?
Vorm daarna je eigen mening op basis van je indrukken!
Proeven
Dit is zonder twijfel de belangrijkste stap bij het proeven van wijn.
Bij deze stap is het belangrijk om de wijn goed in je mond te laten ronddraaien om alle smaken te ontdekken. Onze tong is zo opgebouwd dat de receptoren voor bitterheid, zuurgraad en zoetheid op verschillende plekken zitten! Om de wijn nog beter te proeven, wordt aangeraden om tegelijk met een slokje wijn ook een beetje lucht in te zuigen om de wijn te beluchten en de aroma’s te versterken. Het proeven in de mond verloopt in drie fasen:
- De aanval: de eerste smaakbeleving in de mond, waarmee je de kracht van de wijn beoordeelt. Is hij soepel? Krachtig?
- Het midden van de mond: het moment waarop de smaken zich ontvouwen, de tannines bij rode wijn, de zuurgraad bij witte wijn.
- De afdronk: de nasmaak die de wijn achterlaat, hoe lang blijft de wijn in de mond, welke smaken ontwikkelen zich?
Een grote wijn herken je bijvoorbeeld aan het vermogen om lang in de mond te blijven en zich te ontwikkelen in smaken, zelfs nadat je hem hebt doorgeslikt.
Test jezelf!
Als je deze proeftips leuk vond, aarzel dan niet om onze wijnbox te bestellen. Zo proef je drie verschillende wijnen, zorgvuldig geselecteerd door onze sommelier Thierry Dorge. Het extraatje van deze proeverij? Je ontvangt drie flessen van je favoriete wijn!
